Geodezja spotyka archeologię – WGiK PW w Ptolemais

Opublikowano: 09.10.2026 19:48

Jak odtworzyć przestrzeń antycznego miasta, łącząc precyzję pomiarów ze śladami jego wielowiekowej historii? Nad tym zadaniem pracuje obecnie w Ptolemais w Libii zespół naukowy z Wydziału Archeologii UW kierowany przez dr. Piotra Jaworskiego. Zespół wspierany jest przez pracowników i doktorantów z naszego Wydziału - Pawła Czernica, Joannę Mazurek i Roberta Olszewskiego. Ekipa badawcza licząca 24 osoby, głównie archeologów z Uniwersytetu Warszawskiego, a także konserwatorów z ASP, uczestniczy w miesięcznej misji naukowej.

Zespół tworzy mapy, cyfrowe modele rzeźby terenu oraz modele 3D antycznego teatru, amfiteatru, tzw. Placu Cystern, Bramy Tokry, Domu Leukaktiosa (zwanego również Willą z Widokiem) i innych obiektów. Pomiary geodezyjne i modelowanie przestrzenne pozwalają dokumentować zachowane relikty, analizować ich wzajemne położenie i tworzyć podstawę do badań nad przemianami miasta. Kluczowe znaczenie mają spójne odniesienie przestrzenne, jakość danych i świadomość niepewności: dokładnie zmierzony mur nie zawsze jest przecież równie dokładnie datowany. 

Ważnym punktem odniesienia dla prowadzonych prac są Karta Londyńska i Zasady Sewilskie, promujące rzetelność cyfrowych wizualizacji dziedzictwa. Ich przesłanie jest proste: model powinien pokazywać nie tylko to, jak obiekt mógł wyglądać, lecz także skąd to wiemy i co pozostaje hipotezą wymagającą weryfikacji. 

Dla zespołu WGiK PW interdyscyplinarna współpraca z archeologami i konserwatorami jest okazją do wzajemnego uczenia się i dzielenia wiedzą. To spotkanie precyzji geodezyjnej z wiedzą o przeszłości – dzięki niemu modele i mapy stają się nie tylko wizualizacją, ale również narzędziem wspólnego odkrywania liczącej ponad dwa tysiące lat historii Ptolemais.